Vogelwerkgroep

De vogelaars vormen een zeer actieve werkgroep binnen de KNNV afd. Assen

Vogel van het jaar 2026 is de Steenuil.
Gedurende 2024 was de Huismus de vogel van het jaar. En vorig jaar 2025 was het de Torenvalk

1. SCHEMA’S, KAARTEN en TABELLEN voor activiteiten van de Vogelwerkgroep

1.1 Telschema’s
Het schema voor de broedvogel tellingen (BMP) loopt van begin maart t/m midden juli. Vervolgens gaan we door met de Herfst-Wintertellingen (HW).

1.2  Schema en veldkaarten voor de BMP tellingen en handleiding voor het gebruik van AviMap
Het schema voor de BMP tellingen (alleen in de periode van begin-maart t/m midden-juli) en de veldkaarten voor de BMP tellingen staan onder deze knoppen.

De app AviMap wordt gebruikt om de waarnemingen tijdens de BMP-telling te registreren en te uploaden naar SOVON. Hier vind je ook de handleiding voor het gebruik van AviMap:

1.3 Schema en veldkaarten voor de Herfst-Wintertellingen
Het (Vervolg)schema en de veldkaarten voor de Herfst-Winter tellingen staan gedeeltelijk onder de onderstaande knop. Voor de overige veldkaarten kunnen die van de BMP tellingen gebruikt worden.
Let op: sommige kaarten bestaan uit twee delen (bv Kortewegsbos) ivm de afmetingen (A3) van de kaart. De kaartjes staan alfabetisch op naam.

Voor registratie van waarnemingen buiten het broedseizoen wordt in toenemende mate het programma AviMap –> LiveAtlas gebruikt waarmee de resultaten direct naar sovon en waarneming.nl geüpload kunnen worden.

1.4  Broedvogelatlas waarnemingen
Onze VogelWerkGroep heeft meegedaan aan de landelijke atlasbloktellingen van winter- en broedvogels. Deze  tellingen in de atlasblokken 12-54, 17-14 en 17-15 zijn inmiddels afgerond en de nieuwe Vogelatlas is uitgegeven. Algemene informatie is te vinden op de website www.sovon.nl/vogelatlas .

Vanaf nu worden de waarnemingen voor dit doel via AviMap –> LiveAtlas geregistreerd.

1.5  Kaarten voor de PTT (Punt Transect Tellingen)
Jaarlijks, tussen 14 december en 1 januari, voert onze werkgroep tellingen uit langs 5 vaste trajecten. Op 20 vaste punten op deze trajecten wordt 5 minuten geteld. Daarbij worden alle waargenomen vogels en zoogdieren genoteerd. Deze trajecten zijn: Zuideres, Esmeer, 3-Diepjes, Flamingo en Lauwersmeer.
De PTT-telling voor Jonkersheide en Eemshaven, die in de afgelopen jaren gedaan zijn, zijn vervangen door die van Lauwersmeer. 

1.6  Kaarten voor de WAD-Januari tellingen
Jaarlijks, gedurende de maand januari, tellen wij de vogels in de atlasblokken 17-14 en 17-15 ten behoeve van de Werkgroep Avifauna Drenthe (WAD). In elk van deze blokken zijn 10 vast punten geslecteerd die representatief zijn voor een biotoop. Op deze punten worden gedurende precies 5 minuten alle terrein gebonden vogels geteld in een cirkel met een straal van 250 m rondom dit punt. Dus niet overvliegende meeuwen en wel een biddende torenvalk. Tevens kan het gele gebiedje bij dat punt uitgekamd worden op vogels zoals houtsnip en veldleeuwerik, die anders niet waargenomen zouden worden. Tevens is tellen in het hele blok welkom.

2. ALGEMENE INFORMATIE over de VOGELWERKGROEP

Van oudsher organiseerde de afdeling algemene wandelingen door de natuur, waarbij zowel naar planten als dieren gekeken werd. In de loop der tijd echter ontstond behoefte aan meer gespecialiseerde excursies, bijv. gericht op vogels. Tevens kwamen meer gestructureerde inventarisaties, ook landelijk, in de belangstelling. Dit heeft er toe geleid dat in 1977 de Vogelwerkgroep werd opgericht. Het oorspronkelijke idee van wandelen door de natuur is echter nog steeds in de activiteiten terug te vinden.
Het ervaringsniveau van de leden is variabel en gebrek aan kennis / ervaring behoeft geen belemmering te zijn om lid te worden. Wel is het gros van de activiteiten inventarisatiegericht en wordt een zekere mate van discipline verwacht als daaraan deelgenomen wordt.

2.1  Broedvogeltellingen
In het broedseizoen, dat loopt van begin maart tot midden juli, wordt in elk terrein een dertien-tal inventarisaties in het kader van het door SOVON landelijk gecoördineerde Broedvogel Monitoring Project (BMP) verricht. Hiertoe wordt in een vast schema door kleine groepjes waarnemers bij toerbeurt door de te inventariseren terreinen gelopen (de wandelingen). 

Er zijn groepen die op zondag, maandag, woensdag of vrijdag lopen, waarbij door sommige groepen vóór zonsopgang gestart wordt.
Tevens is de Vogelwerkgroep o.a. betrokken bij Huiszwaluwtellingen en bij soortspecifieke tellingen b.v. voor de Klapekster. Op meer individuele basis werken leden mee aan tellingen voor kolonievogels, roofvogels, uilen en weidevogels.

2.2  Herfst-Wintertellingen (tellingen buiten het broedseizoen)
De inventarisatieronden worden voortgezet als Herfst- en Wintertellingen. De resultaten van deze tellingen worden ingevoerd met behulp van inventarisatie software (ObsMap van SOVON: Stichting Vogelonderzoek Nederland) in waarneming.nl
Daarnaast wordt meegedaan aan de tellingen van de Werkgroep Avifauna Drenthe (WAD) in januari en de PTT (punt-transect)-telling van de SOVON in december.
Een aantal leden doet in de wintermaanden mee aan onder andere de maandelijkse Ganzen- en Zwanentelling, de Mid-winter Watervogeltelling, de Klapekster telling, enz. 

2.3  Rapportage
Na elk afgelegd bezoek wordt er rapportage aan de leden gedaan via e-mail, al dan niet verluchtigd met een foto of geluid. Via de programma’s (Apps) AviMap/ LiveAtlas en ObsMap worden de waarnemingen doorgestuurd naar SOVON en Waarneming.nl

2.4  Bijeenkomsten vogelwerkgroep
Om de voortgang  van de activiteiten te bespreken en de onderlinge contacten te handhaven wordt zo’n 6 x per jaar een avond belegd in het Duurzaamheids Centrum Assen (Bosweg 1), vaak gecombineerd met een presentatie op vogelgebied.

Neem contact op met de werkgroep